Zaproszenie do udziału w konferencji zgodzili się przyjąć następujący goście:
Marzena Żylińska
Young Digital Planet Gdynia
Nauczanie języków obcych w świetle badań nad mózgiem
Wiedza o mózgu powinna być dla nauczycieli tym, czym dla lekarzy jest znajomość anatomii.
Od około 20 lat dzięki metodom neuroobrazowania możemy bezinwazyjnie zaglądać do wnętrza mózgu i podglądać zachodzące w nim procesy. Nasz mózg to niewyobrażalnie złożony narząd. Wszyscy mamy około 100 miliardów neuronów, a ilość połączeń między nimi wynosi 1015; to prawdziwie kosmiczne wielkości. Chociaż jesteśmy dopiero na początku drogi prowadzącej do poznania tajemnic mózgu, to jednak badacze już dziś potrafią powiedzieć, co wspiera, a co utrudnia lub wręcz hamuje naturalne procesy uczenia się. Są również w stanie wyjaśnić przyczyny wielu problemów, z którymi borykają się dziś nauczyciele. Dotyczy to np. motywacji.
Zrozumienie mechanizmów sterujących procesami uczenia się pozwala nauczycielom na lepszą organizację procesu uczenia się, a autorom materiałów dydaktycznych na tworzenie przyjaznych mózgowi materiałów. Dotyczy to również języków obcych. Wnioski płynące z badań nad mózgiem pozwalają na zrozumienie przyczyn niskiej efektywności nauczania języków obcych (badanie European Survey on Language Competences czy raport dotyczący osiągnięć uczniów kończących gimnazjum w roku 2014). Zarówno leksyki, jak również gramatyki można uczyć się w sposób jawny lub utajony. Dziś w szkołach wykorzystywany jest tylko jeden z tych kanałów. Oceniając efektywność materiałów dydaktycznych warto wiedzieć, czym jest głębokość przetwarzania informacji i jaki jest jej związek z zapisywaniem nowych informacji w strukturach pamięci.
Neurobiologia dostarcza dziś wielu argumentów na rzecz szukania w dydaktyce języków obcych nowych rozwiązań. Od nas zależy, czy zechcemy z nich skorzystać.
Kamila Turewicz
Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna
Zdolności poznawcze, schematy wyobrażeniowe, kształcenia językowe:
kognitywizm w praktyce.
Punktem wyjścia dla rozważań nad związkami między zdolnościami poznawczymi, schematami wyobrażeniowymi i kształceniem językowym jest kwestia istoty struktury pojęciowej, sformułowana przez Langackera (2009 [2008] :55) w formie pytania o to „… czy struktura pojęciowa jest w swojej naturze propozycjonalna czy raczej wyobrażeniowa.”
Stanowisko badawcze kognitywistów wskazuje na wyobrażeniowy charakter struktury pojęciowej, stanowiącej swego rodzaju ‘łącznik’ między doświadczeniem somatycznym / cielesnym, możliwym dzięki zdolnościom poznawczym człowieka, a strukturą semantyczną języka naturalnego. Będąc rezultatem zmysłowych działań poznawczych, struktura pojęciowa zorganizowana jest poprzez różnorodne schematy wyobrażeniowe, które są reprezentacjami typów doświadczeń poznawczych. W ten sposób, schematy wyobrażeniowe stają się fundamentem dla struktury semantycznej, a jako że struktura semantyczna przenika wszystkie tradycyjnie rozróżniane komponenty języka naturalnego (Langacker 1987), schematy wyobrażeniowe pełnią fundamentalną rolę w analizie i opisie struktury języka naturalnego. Dla dydaktyki językowej, taka perspektywa rodzi pytania o to czy, w jakim zakresie i na jakim poziomie kompetencji językowej odniesienie do schematów wyobrażeniowych może przyczynić się do efektywniejszego kształcenia.
